Opt-in of opt-out voor de meerwaardebelasting: moet je kiezen voor je crypto?

Laatste update: 25 mei 2026 · Leestijd: 8 minuten

Eind mei 2026 krijgen veel beleggers een bericht van hun bank: kies voor opt-in of opt-out voor de nieuwe meerwaardebelasting, en doe dat snel. KBC vraagt de keuze tegen 28 mei, Bolero tegen 29 mei, BNP Paribas Fortis tegen 31 mei. Logisch dat ook cryptobeleggers zich afvragen: moet ik nu iets kiezen voor mijn crypto? Het korte antwoord is geruststellend en verrassend tegelijk: voor je crypto bestaat die keuze niet. Je geeft je crypto-meerwaarden sowieso zelf aan. Deze gids legt uit wat opt-in en opt-out precies zijn, waarom ze niet op crypto van toepassing zijn, en waarom dat in jouw voordeel kan spelen.

De wet op de meerwaardebelasting werd op 3 april 2026 goedgekeurd door de Kamer en gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 21 april 2026 (wet van 6 april 2026). Het tarief is 10% op gerealiseerde meerwaarden boven een vrijstelling van EUR 10.000 per persoon per jaar.

📌 Wat is opt-in en opt-out precies?

Opt-in en opt-out gaan over wie de belasting int, niet over of je ze verschuldigd bent. De belasting is in beide gevallen 10%. Het verschil zit in de inning.

Opt-in (bronheffing). Je bank of beleggingsplatform houdt bij elke verkoop met winst automatisch 10% in en stort dat door naar de fiscus. Dat lijkt sterk op de roerende voorheffing die je vandaag al kent op dividenden en intresten. Voordeel: geen administratie, geen verrassing bij je aangifte. Nadeel: de bank past je vrijstelling van EUR 10.000 en je eventuele verliezen niet automatisch toe, dus je betaalt vaak te veel en moet het verschil later via je aangifte terugvragen.

Opt-out (zelf aangeven). De bank houdt niets in. Je geeft je meerwaarden zelf aan in je belastingaangifte en past daar meteen je vrijstelling, je verliescompensatie en je historische kostprijs toe. Voordeel: volledige controle en geen onnodige voorafbetaling. Nadeel: je moet zelf je dossier bijhouden en zorgen dat je het bedrag kan betalen.

Een paar spelregels bij de bankkeuze: ze geldt per effectenrekening en ligt vast voor een volledig kalenderjaar (wijzigen kan pas vanaf 2027). Voor gemeenschappelijke rekeningen moeten alle rekeninghouders het eens zijn. En belangrijk: de automatische bronheffing start pas op 1 juni 2026. Meerwaarden die je tussen 1 januari en 31 mei 2026 realiseerde, geef je hoe dan ook zelf aan.

🪙 De kern: voor crypto bestaat de keuze niet

Bronheffing veronderstelt een bronheffingsplichtige tussenpersoon: een Belgische bank of beleggingsonderneming die de 10% kan inhouden voordat het geld op je rekening komt. Bij crypto is die tussenpersoon er niet. Cryptobeurzen, of ze nu Belgisch of buitenlands zijn, houden geen Belgische meerwaardebelasting in. Er is dus niemand die voor jou kan inhouden, en bijgevolg ook niets om voor te kiezen.

De wet bevestigt dit expliciet. Ongeacht of je voor opt-in of opt-out kiest op je effectenrekening, moet je altijd zelf aangifte doen voor:

Met andere woorden: voor je crypto ben je per definitie opt-out. Je hoeft niets door te geven aan een bank, en geen enkele bankdeadline eind mei is op je crypto van toepassing. De keuze die je bank je voorlegt, gaat enkel over de aandelen, fondsen en ETF's die je bij die bank aanhoudt.

✅ Waarom "altijd opt-out" net in je voordeel speelt

Dat je geen keuze hebt, klinkt als een beperking, maar voor wie zijn dossier op orde heeft is opt-out doorgaans het gunstigste systeem. Net daarom kiezen veel actieve beleggers er bewust voor, ook voor hun aandelen. Bij zelf aangeven pas je namelijk meteen drie dingen toe die de bronheffing negeert:

• Je vrijstelling van EUR 10.000 per persoon per jaar. Die wordt jaarlijks geïndexeerd. Het niet-benutte deel kun je beperkt overdragen: tot EUR 1.000 per jaar dat je de vrijstelling niet aanspreekt, gedurende maximaal vijf jaar, tot een plafond van EUR 15.000. Voorwaarde is wel dat je de eerste schijf van EUR 1.000 van je basisvrijstelling dat jaar niet aanraakt. Lees de details in onze gids over de EUR 10.000 vrijstelling.
• Je verliescompensatie. Verliezen binnen dezelfde categorie en hetzelfde jaar mag je verrekenen met je winsten. Bij bronheffing zou je op elke winstgevende verkoop 10% betalen zonder dat je verliezen meetellen.
• Je correcte kostbasis. Voor crypto die je vóór 2026 had, gebruik je de step-up waarde (marktwaarde op 31/12/2025) of, indien hoger en bewijsbaar, je werkelijke aankoopprijs. Een bronheffing zou daar geen rekening mee houden. Lees hoe dat werkt in onze gids over de step-up regel.

Bij opt-in zou je dat allemaal pas achteraf via je aangifte rechttrekken, met een te hoge voorafbetaling en een terugvordering die maanden kan duren. Bij crypto sla je die omweg over: je rekent meteen correct af.

⚠️ Let op als je óók een Belgische effectenrekening hebt

Heb je naast je crypto ook aandelen, fondsen of ETF's op een effectenrekening bij een Belgische bank? Dan geldt de opt-in/opt-out keuze daar wél, en zijn de deadlines van eind mei dus relevant voor dat deel van je portefeuille. De wet legt een algemene deadline op 31 augustus 2026, maar de banken vragen je beslissing veel vroeger om hun systemen klaar te hebben voor de inhouding vanaf 1 juni.

Mis je de deadline van je bank, dan geldt automatisch opt-in voor het volledige kalenderjaar. Controleer de exacte datum altijd bij je eigen bank, want die kan per instelling met een dag verschillen. Voor je crypto verandert dit niets: dat blijft zelf aangeven.

🛠️ Wat je voor je crypto concreet wél moet doen

Geen bankkeuze betekent niet "niets doen". Omdat je crypto altijd zelf aangeeft, ligt de volledige bewijslast en berekening bij jou. Dit is de praktische checklist:

• Leg je fotomoment vast. Documenteer de marktwaarde van elke crypto op 31 december 2025. Dat is je nieuwe fiscale kostbasis (de step-up). Zonder bewijs riskeer je dat de fiscus terugvalt op je oorspronkelijke aankoopprijs of zelfs EUR 0.
• Houd je transacties bij. Voor crypto die je ná 2025 koopt, geldt je werkelijke aankoopprijs (inclusief fees), en FIFO is verplicht om verkopen aan aankopen te matchen. Voor pre-2026 posities geldt de gewogen gemiddelde aanschaffingswaarde per actief.
• Bereken je meerwaarde per jaar. Alleen het netto bedrag boven je vrijstelling van EUR 10.000 is belastbaar aan 10%.
• Geef aan via Tax-on-Web. Crypto-meerwaarden vul je zelf in bij je aangifte. Lees onze gids over hoe je crypto aangeeft in België via Tax-on-Web.

Cryptotax automatiseert net dat zelf-aangeven waar crypto je toe verplicht: het koppelt je exchanges en wallets read-only, bevriest je 31/12/2025 snapshot, berekent je meerwaarde met de juiste kostbasis en verliescompensatie, en levert een onderbouwd rapport voor je aangifte. Start een gratis scan om te zien waar je staat.

❓ Veelgestelde vragen

Moet ik vóór de bankdeadline van eind mei iets doen voor mijn crypto?
Nee. De opt-in/opt-out deadlines van KBC, Bolero, BNP en andere banken gelden enkel voor effectenrekeningen bij die banken. Voor je crypto verandert er niets: je geeft sowieso zelf aan.

Komt er ooit een bronheffing op crypto?
Niet onder de huidige wet. Bronheffing vereist een Belgische bronheffingsplichtige tussenpersoon, en die bestaat niet voor crypto. Cryptobeurzen houden geen Belgische meerwaardebelasting in.

Wat als ik via een buitenlandse broker (bijvoorbeeld een crypto-platform in het buitenland) handel?
Buitenlandse brokers houden hoe dan ook niets in. Ook daar heb je geen opt-in/opt-out keuze en geef je zelf aan in je Belgische aangifte.

Telt mijn crypto mee voor de vrijstelling van EUR 10.000?
Ja. De vrijstelling van EUR 10.000 per persoon per jaar geldt over je gerealiseerde meerwaarden op financiële activa, crypto inbegrepen. Je moet de vrijstelling wel zelf claimen via je aangifte, ze wordt nooit automatisch toegepast.

Wat met een gemeenschappelijke situatie, zoals crypto die ik samen met mijn partner aanhoud?
Elke belastingplichtige heeft een eigen vrijstelling van EUR 10.000. Bij de bankkeuze voor effectenrekeningen moeten mederekeninghouders dezelfde optie kiezen, maar voor crypto is er geen bankkeuze, dus geef je elk je deel van de meerwaarde aan.

Ik realiseerde al een crypto-winst in januari 2026, vóór 1 juni. Moet ik die aangeven?
Ja. Crypto-meerwaarden geef je altijd zelf aan, ongeacht de datum. De startdatum van de bronheffing op 1 juni 2026 slaat enkel op de inhouding door banken op effectenrekeningen.

📋 Samenvatting

• Opt-in betekent dat je bank 10% inhoudt aan de bron, opt-out betekent dat je zelf aangeeft. De keuze geldt per effectenrekening en ligt vast voor een kalenderjaar.
• Voor crypto bestaat die keuze niet: er is geen bronheffingsplichtige tussenpersoon, dus je geeft je crypto-meerwaarden altijd zelf aan. Hetzelfde geldt voor buitenlandse effectenrekeningen, vreemde valuta en fysiek goud.
• Dat "altijd opt-out" speelt in je voordeel: je past meteen je vrijstelling van EUR 10.000, je verliescompensatie en je step-up kostbasis toe.
• Heb je óók aandelen of ETF's bij een Belgische bank, dan geldt de keuze daar wel, met deadlines eind mei (KBC 28 mei, Bolero 29 mei, BNP 31 mei). Mis je die, dan geldt automatisch opt-in.
• Voor je crypto blijft de boodschap: documenteer je 31/12/2025 snapshot, hou je transacties bij en geef correct aan. Cryptotax automatiseert dat volledig.

Verder lezen over de meerwaardebelasting op crypto, de step-up regel en het complete 2026-overzicht.

Bronnen:

• Wetsontwerp DOC 56 1244/001 — wet op de meerwaardebelasting op financiële activa
• d&p: Meerwaardebelasting, opt-in of opt-out voor 1 juni
• Bolero: bronheffing ("opt-in") en opt-out
• BNP Paribas Fortis: tien vragen over de meerwaardebelasting
• Test-Aankoop: bronheffing of opt-out, je moet een keuze maken

Disclaimer: Dit artikel is louter informatief en geen individueel fiscaal advies. De wet op de meerwaardebelasting werd goedgekeurd op 3 april 2026 en gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 21 april 2026 (wet van 6 april 2026). Bankdeadlines kunnen wijzigen, controleer ze bij je eigen instelling. Raadpleeg een erkend Belgisch fiscalist voor concrete dossiers.